مواد شیمیایی msds

مواد شیمیایی msds یا برگه های تبیینات ایمنی مواد (Material Safety Data Sheet) همان اطلاعاتی پایه ای است که توسط شرکت تولید کننده ی مواد در مورد آن ماده یا فراورده های شیمیایی ارائه می شود. این اطلاعات می تواند ماهیت ماده، ایمنی و خطرات احتمالی ماده، اقدامات اولیه برای مواجهه و کنترل خطرات احتمالی، نحوه ی نگهداری و جا به جایی و سمیت آن ها باشد. خریداری مواد شیمیایی از شرکت های تولید کننده معتبر صورت می گیرد.

کاربرد مواد شیمیایی msds

هر مصرف کننده ای قبل از استفاده از مواد باید در مورد آن ها، داده‌ها لازم را به دست آورد. این مهم در برگه های اطلاعات ایمنی در کنار مواد قرار داده می شوند. در اغلب کشورها کارفرما ملزم به شرح این گزارش‌ها برای کارکنان خود است. اما در کشور ما این محور رعایت نمی شود و افراد بدون کسب گزارش‌ها لازم، از مواد استفاده می کنند.

بخش های مختلف مواد شیمیایی msds

همه ی برگه های msds دارای 16 بخش هستند که در زیر به اختصار آن ها را بیان خواهیم داد.

ماهیت ماده

این بخش شامل نام و کد محصول، فرمول شیمیایی، نام تولیدکننده ی آن، شماره تماس اضطراری و آدرس و کلیاتی در مورد تولید کننده است.

خطرات شناخته شده مواد

این قسمت نیز شما را از وجود خطراتی تهدید کننده در حین استفاده از مواد، آگاه می سازد. این خطرات می توانند خورندگی، سوزانندگی، سمی بودن، آلوده سازی و ... باشند.

ترکیب مواد (به ویژه اجزای خطرآفرین)

اجزای تشکیل دهنده ی ماده به ویژه اجزایی که می توانند خطر آفرین باشند، در این بخش ذکر می شود.

کمک های اولیه

بخش کمک های اولیه تبییناتی درباره ی اقدامات اولیه بعد از آسیب رسانی مواد است. آسیب هایی که از تماس پوستی، تماس گوارشی، تماس تنفسی، تماس چشمی و پرتوزایی ایجاد می شود.

داده‌ها مربوط به آتش سوزی

این قسمت درباره ی خطر آتش سوزی یا انفجار ماده و نحوه مقابله و خاموش کردن و از سوی دیگر محل نگهداری و مصرف آن شرح می دهد.

شرحات واکنش پذیری

در این بخش در مورد آزاد شدن ناخواسته ی ماده و انتشار آن در محیط، خطرات و روش های پاکسازی شرح داده می شود.

جا به جایی و انبار کردن مواد

روش انبار کردن و جا به جایی مواد در این قسمت ذکر شده است.

کنترل تماس و کار با ماده

نکاتی که در حین کار و تماس با ماده باید توجه داشت، در این بخش بیان می شود که شامل کنترل بهداشتی، زیست محیطی و فردی (رعایت پوشش های ایمنی) است.

خواص فیزیکی و شیمیایی مواد

در این بخش به شکل ظاهری، بو، رنگ، pH، نقطه جوش و نقطه ذوب، دمای احتراق، انحلال، چگالی، گرانروی و فشار بخار و ... ماده اشاره می کند.

پایداری و واکنش پذیری

این بخش ثبات و ناپایداری ماده در شرایط مختلف و واکنش پذیری آن با دیگر مواد را تبیین می دهد.

میزان سمیت مواد

میزان سمیت اعم از مزمن و حاد، اثرات سم و اثرات بهداشتی در این بخش آورده شده است.

اطلاعات زیست محیطی

این قسمت شامل تاثیرات احتمالی ماده بر محیط زیست، روش خنثی سازی و آگاهی از پیامدهای زیستی آن می شود.

نکات مربوط به دفع ماده

این بخش به مسائل مربوط به دفع ماده در طبیعت و عواقب زیست محیطی آن اشاره دارد.

داده‌ها حمل و نقل

در این قسمت نحوه ی حمل، بسته بندی ماده، نکات قابل رعایت در حمل و نقل و... تبیین داده می شود. علاوه بر این کد مربوط به حمل و نقل ایمن نیز این جا وارد می شود.

اطلاعات قانونی

گزارش‌های از قبیل نحوه ی برخورد بی خطر با ماده، استفاده، محدودیت های فردی و محیطی در این قسمت است.

داده‌ها بیشتر

این بخش شامل گزارش‌ها تکمیلی است و به تاریخ تنظیم برگه گزارش‌ها ایمنی ماده اشاره دارد.

دلیل نیاز به برگه اطلاعات ایمنی

وجود برگه داده‌ها ایمنی به ما این توانایی را می دهد که در مورد خطرات احتمالی و نحوه ی کاربرد، نگهداری و حمل و نقل آن ماده آگاهی داشته باشیم. زیرا ممکن است بعضی مواد موجب ایجاد خطراتی برای سلامتی ما شوند.

مطالعه ی این برگه ها می تواند به چگونگی برخورد ما با این مواد کمک کند. در هنگام تهیه مواد شیمیایی باید به این اطاعات توجه شود.

با بیان یک مثال ساده می توان به اهمیت برگه گزارش‌ها ایمنی پی برد.

همان طور که می دانید بنزین یک ماده ی شیمیایی است. حال این سوال ها پیش می آید، آیا قرار گرفتن بنزین در کنار آتش درست است؟ آیا کشیدن سیگار در پمپ بنزین عاقلانه است؟ آیا نگهداری آن در مکانی با حرارت بالا خطرناک نیست؟ آیا ریختن بنزین در محیط زیست شایسته است؟

بالطبع همه ی ما جواب این سوالات را می دانیم، زیرا تولید کننده ی بنزین آن ها را در برگه داده‌ها ایمنی ذکر کرده است.