سولفات منگنر

1 منگنز ترکیب شیمیایی و معدنی با فرمول مولکولی MnSO4 است. این ترکیب را از سنگ معدن منگنز در معادن به دست آورده و در زمینه های مختلفی از جمله صنعت کشاورزی و پزشکی به کار می برند. سولفات منگنز به عنوان ماده اولیه در سنتز بسیاری از مواد شیمیایی مانند منگنز به کار رفته و به صورت های مختلف تک آبه، چهار آبه، پنج، شش و هفت آبه وجود دارد.

سولفات منگنز بدون آب، به صورت جامد سفید رنگ بوده و مانند بسیاری از نمک های دیگر، قابلیت انحلال در آب را دارد. انواع آبدار این ترکیب به رنگ صورتی کم رنگ دیده می شوند. این ترکیب در دمای 710 درجه سانتی گراد ذوب شده و در دمای 850 درجه سانتی گراد به جوش می آید. سولفات منگنز با درصد خلوص 98 در بازار وجود داشته و حاوی 31 درصد عنصر منگنز است.

با استفاده از اشعه ایکس و با کمک دانش کریستالوگرافی می توان ساختار بلوری این نمک را مشخص کرد. از جمله خواص سولفات منگنز، تثبیت کنندگی، اکسیژن زدایی، افزایش مقاومت و قابلیت آلیاژسازی است.

تولید سولفات منگنز

سولفات منگنز را در دسته ی مهمترین سولفات ها دسته بندی می کنند که تهیه ی آن با استفاده از خالص سازی سنگ معدن منگنز، صورت می گیرد. روش کار به این ترتیب است که محلول های آبی سولفات را با استفاده از کربنات سدیم تصفیه کرده و سولفات منگنز حاصل می شود. سپس این رسوبات را کلسینه کرده و اکسیدهای منگنز به دست می آید. با فرایند کلسیناسیون و حرارت دادن مواد، رطوبت ترکیبات تشکیل دهنده مواد شیمیایی از بین می رود.

تولید سولفات منگنز در آزمایشگاه

در آزمایشگاه با دو روش می توان سولفات منگنز تولید کرد. در یکی از این روش ها، دی اکسید منگنز را با دی اکسید گوگرد تصفیه می کنند. در روشی دیگر، پتاسیم پرمنگنات را با سدیم بی سولفات و پراکسید هیدروژن ترکیب می کنند.

در یکی از روش های تولیدی، سولفات منگنز به عنوان محصول جانبی تولید می شود. فرایندهای اکسیداسیونی چون ساخت هیدروکینون و آنیسالدهید، واکنش تولیدی سولفات منگنز است.

برخی از واکنش های سولفات منگنز

یکی از خواص شیمیایی سولفات منگنز تبدیل به دی اکسید منگنز است. این تبدیل می تواند با دو روش انجام گیرد. الکترولیز منگنز سولفات یکی از این روش هاست که تولید دی اکسید منگنز الکترولیتی می کند. در روشی دیگر، منگنز سولفات با پتاسیم پرمنگنات اکسیده شده و دی اکسید منگنز شیمیایی به دست می آید.

کاربرد سولفات منگنز در کشاورزی

منگنز به عنوان یکی از عناصر مورد نیاز گیاه در برگ ها و ساقه ی گیاهان ذخیره می شود. منگنز با فعال کردن آنزیم هایی مانند ردوکتاز در متابولیسم ازت شرکت می کند. استفاده مداوم از کودهای شیمیایی در کشاورزی، ممکن است بدون توجه به کاهش اسیدیته خاک و بالا رفتن میزان آهک آن، باعث کم شدن میزان جذب منگنز از راه ریشه می شود. با مصرف بیش از اندازه از کودهای دارای عنصر منگنز، ممکن است گیاه مسموم شود.

سولفات منگنز به دو صورت خشک و محلول به خاک های کشاورزی اضافه می شود. نوع خشک این نمک به صورت گرانولی بوده و با تزریق، وارد خاک می شود. در روش خشک، گیاه به آهستگی به سولفات منگنز دسترسی پیدا می کند. به همین دلیل بهتر است از روش دیگر یعنی محلول استفاده شود. در این روش محلول پاشی و اسپری روی برگ ها به کار برده می شود. برای تاثیر بهتر کود سولفات منگنز، آن را به صورت گرانول با کودهایی که دارای خاصیت اسیدی هستند، مخلوط می کنند.

کاربرد سولفات منگنز در پزشکی

سولفات منگنز یکی از ترکیباتی است که برای درمان برخی از بیماری ها به کار برده می شود. منگنز به عنوان عنصری مهم در ساختمان استخوان ها بوده و از پوکی استخوان ها جلوگیری می کند. سولفات منگنز به عنوان یک آنزیم در بسیاری از فعالیت های متابولیکی نقش دارد. این ترکیب به تنظیم قند خون، پیشگیری از بیماری و کم کردن التهاب، درمان سندروم علایم قبل از قاعدگی، کمک به سلامت تیروئید، بالا بردن میزان جذب ویتامین و ... در بدن کمک می کند.

نکات ایمنی استفاده از سولفات منگنز

دستگاه گوارشی در نتیجه ی خوردن سولفات منگنز، دچار آسیب شده و ممکن است فرد دچار اسهال و یا استفراغ شود. استشمام این نمک می تواند باعث تحریک و سوزش چشم می شود. در صورت تماس با این ترکیب، نواحی مورد نظر باید با آب فراوان شسته شده و به پزشک مراجعه شود.